Dziki Zachód eteru, queerowe lęki i surowa prawda. Przewodnik Radia LUZ po Tauron American Film Festival 2026
Podczas coraz krótszych dni listopada, gdy słońce nie wita nas o poranku, a temperatura dobitnie spada, uciekamy, by otulić się dobrym kinem do kina Nowe Horyzonty. W tym roku, klasycznie, w drogę do wszystkich stanów kina amerykańskiego. Tauron American Film Festival już 17 raz zagości we Wrocławiu. Wydażenie skupia się na motywie podróży przez złożoną kinematografię USA. Do naszych kin docierają przede wszystkim realizacje komercyjne; AFF ukazuje pełną różnorodność kina: realizacje bardziej arthosowe, undergroundowe czy też bardziej popularne produkcje hollywoodzkie. Czekają na was takie sekcje jak Freaks & Geeks, Kobiety w drodze, American Docs czy American Nightmare. Ekipa radia LUZ przygotowała dla was recenzje filmów, które będziecie mogli zobaczyć na ekranie, a festiwal już za rogiem! Miłej lektury i do zobaczenia w kinie!
Caity reż.Lindsay Calleran
Każdy z nas lubi czuć się kompetentnym, szczególnie gdy uznanie pochodzi od osoby starszej, bardziej doświadczonej. Potęguje tę zależność relacja rodzicielska. Przed nimi chcemy być jeszcze bardziej dzielni. Film „Caity” opowiada historię młodej dziewczyny, pomagającej ojcu w pracy, którą jest profesjonalne straszenie ludzi, a dokładniej prowadzenie parku halloweenowej rozrywki. Bohaterka dzielnie wspiera ojca w rodzinnym biznesie, a ich relacja momentami przypomina bardziej przyjaźń niż zależność rodzinną. Łączy ich wyjątkowe zrozumienie, które dostrzeć można jedynie w ludziach sobie podobnych. Caity jest w końcu córeczką tatusia.
Ten pozornie sielankowy świat zostaje zachwiany; podczas jednego ze zwykłych dni bohaterka odnajduje butelkę alkoholu, co uświadamia jej, że problemy jej ojca z nałogiem wcale nie należą do przeszłości. Od tego momentu każdy jego drobny ruch jest przez nią bacznie obserwowany. Każde pozornie nic nieznaczące skinienie zyskuje kontekst i znaczenie. Bohaterka bierze na siebie brzemię całej sytuacji, robi dobrą minę do złej gry i stara się wspierać ojca w pracy, nie zdradzając swoją postawą, że coś może być nie tak. Jednak z biegiem historii, ogrom odpowiedzialności i obowiązków zaczyna ją przytłaczać, a dziewczyna stara się odreagować stress wyładowując go na swoje otoczenie. Ciekawe zabiegi formalne oraz nienaganny montaż pozwalają nam na chwilę wejść do głowy Caity i poczuć świat ukazany przez pryzmat jej doświadczeń, domysłów oraz niezwykle silnych uczuć.
Historia Caity nie ogranicza się jedynie do relacji z Ojcem. Poznajemy również najlepszą przyjaciółkę bohaterki, jej współpracowników; obserwujemy jej rozterki miłosne, relację z matką oraz siostrą. Reżyserka wprowadza nas w całą mikrospołeczność młodej dziewczyny. Na każdą z tych relacji nakłada się jednak wewnętrzna batalia bohaterki. I choć nic w tym filmie nie krzyczy, jego przekaz trafia niezwykle głęboko.
Choć temat filmu był już szeroko i wielokrotnie omówiony, coś w tej realizacji mnie poruszyło. Może ten element niedopowiedzenia, który towarzyszy nam podczas seasnu pozotawiajac dużo miejsca na własne domysły i przemyślenia; Może czystość relacji między ojcem a córką, i jej nieokreślone granice, ogromne uczucie które jednak kulumuje się w drobnych gestach i spojrzeniach.
Pomimo ciężkiej tematyki film jest niezwykle subtelny i nienachalny. Wymagające sceny przerwane są chwilę przed swoim domniemanym zakończeniem, a widz zostaje wrzucony w inną rzeczywistość z odrobiną niedosytu z poprzedniej sceny. Sama reżyserka uważa, że „Kino powinno być do pewnego stopnia rozrywką”. […] Nikt nie lubi być zamęczany”. Jej film w pełni realizuje to założenie, trafiając w sedno, przy równoczesnym zachowaniu odrobiny groteski i zabawy.
Krystyna Szpunt
Miłość, śmierć i dojrzewanie w Camp Miasma reż.Jane Schoenbrun
Popkulturowe postrzeganie slasherów przyzwyczaiło nas do sztampy i klisz. Zamaskowany morderca, hektolitry krwi lejącej się strugami, atrakcyjni nastolatkowie i motywy sprawcy ściśle powiązane ze stłumioną seksualnością oraz niespełnionymi fantazjami..
Kino grozy ukształtowało w nas przeświadczenie, iż wszelka potworność wynika z inności. Ten wyeksploatowany zbiór motywów stanowi jednak idealne pole do metaeksperymentów dla Jane Schoenbrun. Kino Jane Schoenbrun już dawno przestało być zaledwie ciekawostką amerykańskiego kina indie. Twórczości tej bliżej dziś do pełnoprawnego zjawiska wyznaczającego zupełnie nową jakość i operującego niepodrabialnym językiem filmowym. Oniryczna, niemal ambientowa aura, spowita liminalną atmosferą w neonowych barwach, stała się wizytówką osoby twórczej, a poprzednie dzieło, „W blasku ekranu”, na stałe wpisało się w kanon kinematografii XXI wieku. Niezmiernie miło jest mi zatem ogłosić, iż „Miłość, śmierć i dojrzewanie w obozie Miasma” to kolejny etap rozwoju skrupulatnej wizji Schoenbrun.
Fabuła skupia się na młodej reżyserce (Hannah Einbinder), która podejmuje się realizacji rebootu kultowego slashera. Na planie zdjęciowym powołanego na nowo do życia tytułowego obozu twórczyni konfrontuje się z gwiazdą oryginału (Gillian Anderson). Pierwotnie chłodne stosunki obu kobiet szybko przeradzają się w duszną, pełną intymności relację, przełamującą granicę między filmową fikcją a głęboko skrywanymi pragnieniami.
„Obóz Miasma” to bezkompromisowy metakomentarz obnażający mechanizmy kina i popkultury. Śledząc na ekranie zakulisowe próby nakręcenia kultowego dreszczowca na nowo, obserwujemy cyniczny proces komercjalizacji, w którym trauma, wizja artystyczna i wszystko, co „cool” w slasherach z lat 80., zostają przemielone na zyskowny, nostalgiczny produkt. W erze franczyz, rebootów, sequeli, prequeli i spin-offów ironiczny manifest Schoenbrun, wymierzony we współczesne kino grozy, wybrzmiewa ze zdwojoną siłą. Naturalnie, dekonstrukcja gatunku służy tu za narzędzie do zgłębiania queerowej tożsamości i odkrywania własnych pragnień. Tytułowe „dojrzewanie” staje się fascynującym, a zarazem przerażającym procesem docierania do wypartego „ja”, który potrafi być równie bezlitosny co najbrutalniejszy slasher. Czy damy jednak radę stać się „final girl” tej historii?
Szymon Mazurkiewicz
Telewizja naprawdę publiczna reż.David Shadrack Smith
Globalny dostęp do internetu oraz rozwój sieci WWW bezpowrotnie zmieniły media. Demokratyzacja i powszechność informacji zapewniły każdemu z nas nieograniczoną wolność publikowania i oglądania tego, na co tylko mamy ochotę. Platformy społecznościowe przyzwyczaiły nas do rzeczywistości, w której każdy może zostać twórcą, a przy odrobinie szczęścia – nawet konkurować z profesjonalnymi produkcjami. Co jednak zaskakujące, utopijna wizja medialnej wolności wcale nie jest wynalazkiem ery cyfrowej.
Zjawisko to narodziło się już w latach 70. XX wieku za sprawą amerykańskiej telewizji dostępu publicznego (public-access television). W wyniku federalnych regulacji operatorzy sieci kablowych zostali zmuszeni do udostępnienia części czasu antenowego i sprzętu studyjnego obywatelom. W ten oto sposób, na dekady przed powstaniem YouTube’a czy Twitcha, narodził się wolny od cenzury, chaotyczny, półprofesjonalny i, przede wszystkim, piekielnie fascynujący analogowy przodek internetu, w którym każdy mógł stworzyć swój własny program i przemówić do tysięcy widzów.
David Shadrack Smith w dokumencie „Telewizja naprawdę publiczna” bierze na tapet ten właśnie analogowy „Dziki Zachód” eteru. Film stanowi immersyjną podróż w głąb manhattańskiego undergroundu. Reżyser zamiast suchej, dokumentalnej formy postawił na kolaż odzyskanych z kaset VHS materiałów archiwalnych. Na ekranie przewijają się wycinki programów wymykających się jakimkolwiek klasyfikacjom: od surowych, awangardowych eksperymentów artystycznych i radykalnych manifestów politycznych, przez absurdalne talk-show, aż po występy drag queens i początki queeru w przekazie medialnym.
Co istotne, archiwalia nie zostały tu potraktowane wyłącznie w kategorii zabawnych anegdot. Smith przygląda się telewizji dostępu publicznego jako potężnemu narzędziu oddolnej emancypacji. Szczególny nacisk kładzie na brak cenzury i producenckiego nadzoru, które umożliwiły powstanie bezpiecznej, a zarazem bezkompromisowej przestrzeni dla mniejszości i osób marginalizowanych, mogących dotychczas jedynie pomarzyć o dostrzeżeniu przez mainstream. Chłonąc te niewyraźne, analogowe nagrania, jak na dłoni widzimy proces zacierania się granic między twórcą a widzem. „Telewizja naprawdę publiczna” to zatem surowy i autentyczny portret społeczeństwa, które samodzielnie, nieszablonowymi metodami musiało wywalczyć sobie prawo do głosu. Wisienkę na torcie stanowią nazwiska producentów wykonawczych. Benny Safdie i Steve Buscemi to nie tylko ikony kina, ale przede wszystkim twórcy nierozerwalnie związani z Nowym Jorkiem, którzy jak mało kto potrafią oddać tkankę tej metropolii na wielkim ekranie.
Szymon Mazukiewicz
11 IX reż. Sean Wilsey
11 września 2001. Rankiem nowojorczycy stawiali sobie pytanie, jak sprawdzić, czy perły są prawdziwe, a chwilę później nad ich głowami unosił się pył po tragicznym zawaleniu się bliźniaczych wież.
Jak zmienił się Nowy Jork 11 września 2001? Dokument „XI IX” subtelnie wprowadza nas w życiorysy różnych mieszkańców Nowego Jorku, zgłębiając ich rozbieżne ścieżki życiowe, które połączył ten jeden dzień.
Przez ostatnie 25 lat powstało mnóstwo filmów o tematyce WTC. Zadałam sobie więc pytanie, czy ta produkcja jest w stanie mnie jeszcze czymś zaskoczyć. I tu zaskoczyłam sama siebie. Zobaczyłam w niej obraz ludzkiej powszedniości, który wywołał we mnie irytację i frustrację — małżeńskie sprzeczki przez odwołane wydarzenia czy kamerzysta polujący na jak najlepsze ujęcie.
Konsternacja, irytacja i przede wszystkim frustracja – to te uczucia uświadomiły mi, że, nie mówiąc o tym wprost, produkcja ta uderza prosto w ego współczesnego społeczeństwa, przykładnego w internecie, przed znajomymi i w pracy. W ego poprawnych politycznie, szerzących mądrości i wpłacających na zbiórki ludzi, którzy w gruncie rzeczy robią to wyłącznie dla własnego wizerunku. Owszem, pokazuje ludzi cierpiących, ale też przerażającą łatwość, z jaką akceptujemy cudzy dramat jako tło naszej codzienności. Czy to kierunek, w którym powinniśmy się kierować?
Anna Rakoczy
Opowieści z Bucks Harbor reż.Pete Muller
Homar jako punkt wyjścia dla pewnego małego nadmorskiego miasteczka usytuowanego w stanie Maine. Surowe, niemal monochromatyczne ujęcia zaśnieżonych pól i zamarzniętego Atlantyku. Lód, mróz, chuczący wiatr i kutry rybackie. Taki właśnie obraz maluje film dokumentalny pt. Opowieści z Bucks Harbor to debiut pełnometrażowy reżysera Peta Mullera.
Film miał premierę podczas tegorocznego Berlinale i powstał we współpracy z National Geographic. Fabuła skupia się na historiach kilku mężczyzn w różnym wieku. Wspólnym mianownikiem staje się próba określenia, co to znaczy być mężczyzną w ich środowisku i związanych z tym tradycyjnych oczekiwań. We wszystkich historiach przewija się figura ojca; często można też usłyszeć o traumach pokoleniowych i nie tylko związanych z wszechobecnym alkoholizmem oraz uzależnieniem od innych substancji.
Bohaterowie filmu dużo mówią o relacjach ojciec-syn i tradycyjnym, surowym sposobie wychowania chłopców. Tłumaczą to bezwzględnością środowiska naturalnego i związanymi z tym okolicznościami, z którymi muszą się mierzyć. Warto jednak zwrócić uwagę, że są oni samoświadomi co do problemów swojej społeczności. Widzą, jak alkohol i narkotyki wyniszczają tamtejszych ludzi i opowiadają o traumie związanej z byciem świadkiem wielu trudnych sytuacji.
Portrety mężczyzn absolutnie nie ograniczają się do ukazania ich w stereotypowy sposób jako prostych osób z prowincji. Wręcz przeciwnie, poznajemy ich jako niezwykle złożonych emocjonalnie ludzi, którzy nieraz zaskakują swoim podejściem do świata.
Jeden z bohaterów, który najbardziej przykuł moją uwagę, to Dave. Oprócz bycia rybakiem jest także myśliwym, ale podkreśla, że nie zabija zwierząt bezmyślnie, tylko tyle, ile faktycznie jest mu potrzebne do funkcjonowania. Głęboko wierzy, że zwierzęta czują i przeżywają własne emocje. W filmie jest jedna scena, która bardzo mocno utkwiła mi w pamięci. Zabiera on z pobocza potrąconą sarnę, a następnie już pod swoim domem sprawia zwierzynę. Podczas tego procesu odnosi się do całej sytuacji z szacunkiem i przedstawia logiczne argumenty, mówiąc, że uważa to za duże marnotrawstwo, gdy ktoś potrąci zwierzę i zostawi je w rowie, ponieważ w takiej sytuacji sarna w ogóle nie mogła spełnić żadnego celu. Jest jeszcze jeden z bohaterów, który zaskakuje. On w swoim domowym zaciszu, przy zamkniętych zasłonach, przebiera się za drag queen i prowadzi live’y w mediach społecznościowych.
Niezwykle ciekawe jest, jak tak mała, relatywnie zamknięta społeczność kryje tyle ciekawych historii i jak twórcy filmu odsłaniają portrety, które przełamują schematy i wymykają się stereotypom. Wszyscy ukazani mężczyźni przedstawiają swoje osobiste historie i, co za tym idzie, wynurzają się z nich nieco inne definicje męskości.
Film Peta Mullera niejako przypomina mi inny film dokumentalny – Wyznania szwedzkiego mężczyzny, który można było zobaczyć podczas tegorocznego festiwalu Millennium Docs Against Gravity. Ten film rozprawia się z tematem manosfery, ukazując, czym jest naprawdę i co kryje się za tym negatywnie kojarzącym się terminem.
Opowieści z Bucks Harbor to niezwykle czuły, empatyczny film, w którym reżyser daje czas i przestrzeń swoim bohaterom na otwarcie się i opowiedzenie swoich historii. Twórcy w żaden sposób nie pospieszają tego procesu, tylko pozwalają na organiczny rozwój toku wydarzeń, by widzowie mogli na spokojnie obserwować i poznać ten surowy świat ukryty gdzieś w stanie Maine.
Zuzanna Dudek
Mysz reż. Alex Thompson, Kelly O’Sullivan
W sekcji Young Americans film „Mysz” to idealna pozycja dla fanów amerykańskiego kina niezależnego. Alex Thompson i Kelly O’Sullivan stali się już stałymi gośćmi American Film Festival i wracają do nas ze swoim najnowszym dziełem, które bierze na tapet doświadczenia amerykańskich nastolatków.
W główną rolę wciela się Katherine Mallen Kupferer, którą możecie pamiętać z poprzedniego filmu dwójki reżyserów pt. „Światełko w tunelu”. Minnie mieszka w North Little Rock, czyli, jak na amerykańskie standardy, niezbyt dużym mieście. Jej najlepsza przyjaciółka Callie jest wszystkim, czym Minnie chciałaby być. Jest popularna, utalentowana muzycznie, a każdy chłopak z sąsiedztwa się za nią ogląda.
W wyniku dramatycznych wydarzeń Minnie nawiązuje nowe relacje, m.in. Z matką Callie – Helen i odkrywa w sobie potencjał, ale również ograniczenia, które z czasem dają o sobie znać. Musi odkryć, kim naprawdę jest i kim chciałaby być. Kiedy nagle zyskuje głos i zainteresowanie innych, nie wie, co z nimi zrobić.
„Mysz” to poruszająca historia o naszych własnych ograniczeniach, stracie i nawykach, które z nami zostają. O’Sullivan swoim scenariuszem daje duże pole do popisu aktorom, w tym Sophie Okonedo, wcielająca się w Helen, czy Iman Vellani, która, choć gra mniejszą rolę Kat, nowej przyjaciółki Minnie, idealnie wpasowuje się w klimat całego filmu. Przenosimy się do 2002 roku, więc cały film przepełniony jest nostalgicznymi kadrami ze stacjonarnymi telefonami, muzyką początku wieku i przedmieściami jednego z wielu amerykańskich miasteczek. Co ciekawe, podobnie jak w „Światełku w tunelu”, mamy tu ważny wątek teatralny, tym razem w wydaniu licealnym, co stanowi istotną część amerykańskiej tradycji szkolnego teatru.
„Mysz” to również kino skupione na kobiecym doświadczeniu straty, przeżywanym przez bohaterki w różnym wieku i znajdujące się w różnych sytuacjach materialnych. Jednocześnie film pokazuje, jak trudno poradzić sobie z nią w okresie dorastania, kiedy dopiero kształtuje się nasza osobowość, a każde słowo wypowiedziane w naszą stronę może zostać z nami na zawsze. Kim jesteśmy, kiedy możemy odegrać każdą rolę? Kiedy kończy się rola, którą odgrywamy przed innymi, a zaczyna się prawdziwe „ja”? „Mysz” nie daje łatwych odpowiedzi na te pytania, ale bardzo rzetelnie prowadzi nas przez zawiłości nastoletniego życia.
Jeśli widzieliście już „Światełko w tunelu” bądź „Święta Frances” i te filmy przypadły wam do gustu, tak samo stanie się z „Myszą”. Jeśli natomiast nie jesteście jeszcze zaznajomieni z kinem Thompsona i O’Sullivan, myślę, że będzie to bardzo dobry próg wejścia do ich twórczości. Film pozwoli wam również jeszcze bardziej zanurzyć się w amerykańskim kinie tegorocznej edycji AFF.
Barbara Winkel
Sparks, reż. Fergus Campbell
To pełnometrażowy debiut zabierający nas do pełnego magii małomiasteczkowego klimatu. Reżyser Fergus Campbell zdobył za film wyróżnienie w kategorii najlepszego reżysera na Provincetown International Film Festival. Produkcja premierowo została pokazana na festiwalu filmowym w Teksasie (SXSW 2026). Ale co takiego może się wydarzyć pośrodku niczego?
Na drodze zmaterializował się stary automat na monety. Jego energia magnetycznie przyciągnęła młodą dziewczynę — Cleo. W trakcie kupowania wybranego produktu z maszyny wypadła również książka Jeana Luca Godarda. Ta tajemnicza sytuacja napędza wszystkie kolejne sploty wydarzeń. Przenosimy się do małego miasteczka w stanie Nevada, gdzie młodzież nie za bardzo ma co robić. Całe dnie spędzają na zwykłym placu z autami, który nazywają The Crop. Za namową Cleo grupa 7 przyjaciół zaczyna wspólnie oglądać filmy z nowej fali francuskiej. Po paru seansach zaczynają fantazjować o przeniesieniu się do Paryża z lat 60. Co okazuje się nie być aż tak niemożliwym za sprawą tajemniczego jeziora…
Sparks wyróżnia się zdecydowanie estetyką. Są to porozmywane kadry z pudrowymi kolorami. Dynamiczna kamera, często kręcona z ręki. Wplecione fragmenty ujęć z aparatu „nagrywanego” przez bohaterów w filmie. Malowane plansze naniesione na ekran z informacjami. Występują nieoczywiste plany filmowe, które eksperymentują z formą i symetrią. Całość tych zabiegów tworzy oniryczny efekt, a w połączeniu z bezkresnymi pustyniami Nevady buduje seans, w którym można się zahipnotyzować.
Alicja Glebow
Nasz ruch reż. Vanessa Dumont, Nicolas Davenel
Historia tego dokumentu zaczyna się od Amber Galloway, niekwestionowanej pionierki w dziedzinie tłumaczenia na język migowy amerykański (ASL). Jej domeną jest muzyka, a konkretnie koncerty, na które coraz częściej zapraszani są tłumacze. Film śledzi jej pracę z grupą osób, które dopiero rozpoczynają swoją przygodę z tłumaczeniem koncertów.
Amber postawiła sobie za cel dzielenie się swoim doświadczeniem i rozwijanie tej profesji. Podczas specjalnego obozu uczy się, jak przekładać na język migowy nie tylko tekst, lecz także emocje, metafory, przesłanie i wszystko to, czego nie zawsze można doświadczyć za pomocą wzroku czy słuchu.
Poznajemy także uczestników obozu, którzy opowiadają o swoim doświadczeniu bycia osobą Głuchą, o drodze, która zaprowadziła ich w to miejsce oraz o tym, jak ważna jest dla nich muzyka. Ich historie łapią za serce, a zamigane interpretacje pozwalają odkryć nowe znaczenia nawet w dobrze znanych utworach. Sama spojrzałam inaczej między innymi na twórczość Tylera, The Creatora. Przekład na ASL wydobył z niej emocje i sensy, na które wcześniej nie zwróciłam uwagi.
„Nasz ruch” to ciekawa propozycja dla osób, które, myśląc o tłumaczeniu muzyki, nie do końca wiedzą, czy rozumieją, jak właściwie ono wygląda. Cała historia jest mieszanką prywatnych opowieści Amber i jej rodziny, które doprowadziły ją na tę ścieżkę kariery, oraz wysiłków uczestników obozu przygotowujących się do występu na jednym z największych festiwali muzycznych w USA – Austin City Limits.
Jeśli myślicie, że tłumaczenie koncertów na język migowy wygląda tak samo jak praca tłumaczy podczas debat politycznych, to głęboko się mylicie. Tutaj w grę wchodzą mimika, ruch i mowa ciała. Może pamiętacie słynną tłumaczkę z halftime show Rihanny? Jeśli rapowanie jest dla was wyczynem godnym podziwu, wyobraźcie sobie kogoś, kto to wszystko miga.
A muzyka elektroniczna? Tam również przyda się tłumacz, który za pomocą dłoni, mimiki i całego ciała odda emocje zawarte w każdym bicie i każdym dropie. Film jest też muzyczną gratką samą w sobie. Możemy zobaczyć znane utwory w nowym wydaniu, przetłumaczone na ASL oraz przeżyć koncerty z festiwalu ACL z 2024 roku.
„Nasz ruch” zaskakuje na każdym kroku i jest poruszającym studium relacji osób Głuchych z muzyką. Nie tylko edukuje, lecz także angażuje emocjonalnie, pokazując historie ludzi, dla których muzyka jest równie ważna jak dla osób słyszących. Dzięki takim osobom jak Amber mogą oni nie tylko poznać teksty czy metafory zawarte w utworach, lecz także pełniej doświadczyć koncertu i naprawdę poczuć jego emocje.
Barbara Winkel
Tępić dziewczyny reż.Erin Vassilopoulos
Kultura skateboardowa to temat często poruszany w filmach coming-of-age. Reżyserka Erin Vassilopoulos również poszła tą drogą, choć w mniej metaforyczny sposób, w swoim filmie „Tępić dziewczyny”. Film opowiada o osiemnastoletniej Alex (Ani Mesa-Perez), która pod wpływem impulsu ucieka z domu, by podróżować po Nowym Jorku wraz z grupą wrotkarzy. Początkowo towarzyszy jej poczucie winy z powodu opuszczenia swojego starszego brata Gabriela (Gil Perez-Abraham), byłego zawodowego skatera, który po wypadku stał się niepełnosprawny, ale jej nastawienie szybko się zmienia, gdy zaczyna zakochiwać się w Cameronie (Dominic Bruce), przywódcy grupy Prospers, do której dołącza. Vassilopoulos pozostawia wiele kwestii otwartych, takich jak hierarchia w grupie mężczyzn czy orientacja seksualna Alex, ale nie w sposób, który budziłby poczucie niedosytu.
Swobodna struktura narracyjna filmu, w której bohaterowie dryfują od jednego parku do drugiego, przenosi widza do nostalgicznego świata, przywołującego estetykę filmów skateboardowych z lat 90. Efekt ten potęguje wyjątkowa ścieżka dźwiękowa oraz wykorzystanie przez Huntera Zimnego surowego materiału filmowego nakręconego na taśmie 16 mm oraz ujęć z kamery wideo. Gdyby nie współczesne elementy, takie jak telefony czy samochody, trudno byłoby osadzić ten film w jakichkolwiek ramach czasowych, co też podkreśla jego ponadczasowy przekaz.
Chociaż film „Tępić dziewczyny” skupia się na tematach przemawiających głównie do młodszego pokolenia, które może odczuwać podobne poczucie wyobcowania, daje tę samą odpowiedź na męczące nas pytanie o to, co zrobić dalej z własnym życiem/przyszłością. Świetnie jest zobaczyć, że gatunek, jakim jest coming-of-age, zyskuje tak wiele wymiarów, jednocześnie pozostając tak bliski odbiorcy, dzięki czemu jest też uniwersalny w swoim odbiorze, zapewniając oglądającemu poczucie zrozumienia. Film należy do sekcji TAURON Breakthrough, która jest głównym konkursem tegorocznej edycji festiwalu.
Milena Morcinek
Poroniony reż.James N. Kienitz Wilkins
“Movies, they… they don’t mirror the conditions of the everyday.” Powyższe słowa Tylera, głównego bohatera Poronionego, doskonale opisują wrażenie, jakie ten film chciałby wywrzeć na widzu. Moje ostateczne wrażenie? Jest zupełnie na odwrót.
Większa część filmu pozwala nam spojrzeć na rzeczywiste zmagania bohaterów z codziennością. Śledzimy ekipę remontową podczas pracy nad domem dawnego kolegi Tylera, Tobina, i jesteśmy świadkami konfliktów, awantur o kasę i najzwyklejszej prozy życia. Finał wciąga widza w abstrakcyjną sytuację – imprezę, na której Tyler znalazł się przypadkiem, a znajomi Tobina zapraszają go do dyskusji nad stanem sztuki i filmu.
Przez cały seans jesteśmy eksponowani na sprzeczności: spokojne, niepozbawione trudności życie kontra beztroska impreza. Realizm postaci kontra bardzo uproszczona warstwa wizualna. Zwykli ludzie w szarej codzienności kontra ekstrawaganckie, queerowe postaci pochodzące z artystycznego światka. Realne problemy finansowe i rodzinne kontra odklejone od rzeczywistości rozmowy podczas imprezy.
Film stale przekracza granicę między frustrująco prawdziwym a absurdalnie nietrafnym przedstawieniem rzeczywistości. Nabiera głębi, by zaraz wrócić na mieliznę kiepskiego humoru i pustych słów parodiujących współczesny amerykański dyskurs społeczny. Tak często przemieszcza się od jednej do drugiej skrajności, że, bardzo tego nie chcąc, uwypukla całe spektrum pomiędzy nimi. A czym, jeśli nie odbiciem rzeczywistości, jest gama szarości pomiędzy najbardziej rzucającymi się w oczy czernią a bielą?
Opinie na temat filmu są podzielone. Dla mnie było to frustrujące doświadczenie ze względu na swoją niekonsekwencję, ale być może dla was będzie to wspaniały seans z jakiegokolwiek innego powodu. Albo nie. Tak czy siak, warto przekonać się samodzielnie.
Zuzanna Kukiełka, grafika: Maria Bomba
