David Attenborough kończy 100 lat!

Od siedmiu dekad opowiada historię życia na Ziemi. Sir David Attenborough właśnie dzisiaj (8 maja) skończył 100 lat i wciąż nie przestaje zachwycać widzów swoją ciekawością świata. Jego głos stał się symbolem natury, a filmy wpłynęły na sposób, w jaki myślimy o zwierzętach, oceanach i przyszłości naszej planety.

 

Głos, który zna cały świat

Trudno znaleźć człowieka, który tak mocno wpłynął na telewizję przyrodniczą. Kiedy David Attenborough zaczynał pracę w BBC w latach 50., telewizja była jeszcze nowością, a większość ludzi nigdy nie widziała egzotycznych zwierząt poza ilustracjami w książkach. To właśnie on, jako jeden z pierwszych, zaczął pokazywać dziką przyrodę w naturalnym środowisku. Nie w zoo, nie w studiu. A tam, gdzie naprawdę żyją zwierzęta. Wyruszał z kamerą do dżungli, na pustynie, pod wodę i w rejony polarne, zabierając widzów w miejsca wcześniej niemal niedostępne.

Prawdziwym przełomem okazał się serial Life on Earth. Produkcja pokazywała historię ewolucji życia na naszej planecie i stała się jednym z najważniejszych dokumentów przyrodniczych w historii telewizji. Widzowie po raz pierwszy mogli zobaczyć sceny tak niezwykłe jak polowania drapieżników, życie naczelnych, czy zachowania zwierząt rejestrowane z bliska. Kultowym momentem pozostaje scena, w której Attenborough siedzi pośród młodych goryli w Rwandzie. Obraz, który przeszedł do historii telewizji.

fot. John Sparks

Przez lata filmy przyrodnicze ewoluowały. Początkowo skupiały się przede wszystkim na pięknie natury i niezwykłych zachowaniach zwierząt. Z czasem Attenborough zaczął coraz bardziej skupiać się na zagrożeniach dotyczących środowiska. Zmiany klimatyczne, plastik w oceanach, wymieranie gatunków, czy niszczenie ekosystemów stały się ważne w jego późniejszych produkcjach. Szczególne poruszenie wywołał serial Blue Planet II, który zwrócił uwagę świata na problem plastiku trafiającego do mórz i oceanów. Attenborough wielokrotnie podkreślał, że w ciągu jednego ludzkiego życia planeta zmieniła się bardziej niż przez wcześniejsze stulecia.

Człowiek-instytucja

Sir David nie jest tylko narratorem i podróżnikiem. W BBC pełnił również funkcje kierownicze i miał ogromny wpływ na rozwój brytyjskiej telewizji. To za jego czasów stacja zaczęła inwestować w ambitne produkcje dokumentalne i edukacyjne. Mało kto pamięta, że to właśnie on pomógł wprowadzić na antenę legendarny Monty Python’s Flying Circus. W 1985 roku otrzymał od Elżbiety II tytuł szlachecki. Dziś jest uznawany za jedną z najbardziej szanowanych postaci w Wielkiej Brytanii.

Wciąż aktywny

Choć skończył właśnie sto lat, David Attenborough nadal pracuje i angażuje się w nowe projekty. Jego najnowsze filmy koncentrują się przede wszystkim na ochronie oceanów i przyszłości klimatu.

Z okazji jubileuszu BBC przygotowało specjalne pasma programowe poświęcone jego twórczości, a w londyńskiej Royal Albert Hall odbywa się wyjątkowy koncert na jego cześć. Sam Attenborough przyznał w specjalnym nagraniu opublikowanym przez BBC, że jest „przytłoczony” liczbą życzeń napływających z całego świata.

Przyroda ma jego głos

Dla wielu pokoleń jego głos był pierwszym przewodnikiem po świecie natury. Sprawił też, że miliony ludzi zaczęły troszczyć się o Ziemię. Przez dekady przypominał, że człowiek nie stoi ponad naturą, ale jest jej częścią. Podkreślał również, że od tego, jak dziś potraktujemy planetę, zależy przyszłość kolejnych pokoleń. Inspirował i inspiruje dalej. Dziś, gdy kończy 100 lat, pozostaje nie tylko legendą telewizji, ale też uosobieniem ciekawości świata i szacunku do natury. Wprowadził styl opowiadania historii, który naprawdę potrafi zmieniać ludzi.

Jeśli chcecie dowiedzieć się więcej o tym, jak świat celebruje urodziny Sir Davida Attenborough, posłuchajcie rozmowy ze środowego wydania Pełnej Kultury:

tekst: Dominika Kubat, red. Martyna Kąkolewska
fot. Joe Loncraine/BBC, John Sparks